Alles wordt menselijk met een antropomorfisme

StijlfiguurHet toeschrijven van menselijke eigenschappen, emoties en opvattingen aan niet-menselijke wezens of entiteiten. Dat is het antropomorfisme. Het stijlfiguur is heel erg lang buiten beeld geweest en werd vooral in de mythologie en de Middeleeuwen toegepast. Sinds de opkomst van Marianne Thieme en haar Partij voor de Dieren is hij weer helemaal terug: “De beer is verdrietig.” Erg mooi is ook een klassieker van Lubbers: “Nederland is ziek.” Of Joost Eerdmans (over het Binnenhof): “Ik vind het maar een sacherijnig gebouw”. Lees verder »

Klassieke allusio of hedendaagse wijsneuzerij?

StijlfiguurDe allusio is retorische techniek waarbij u een toespeling maakt — naar bekende personen, gebeurtenissen, situaties of teksten — die alleen te begrijpen is door iemand met dezelfde voorkennis van het onderwerp. Vaak wil de spreker laten zien dat hij niet van de straat is en dus verder ook wel gelijk zal hebben. De stijlfiguur geeft aanleiding tot veel spielerei: behalve de eigen eruditie kun je er namelijk ook heel mooi het gebrek daaraan bij de opponent aantonen.

Lees verder »

Nederland moet aan de antimetabool

StijlfiguurJohn F. Kennedy en Karl Marx waren er aan verslaafd. Ze lieten geen mogelijkheid onbenut om te profiteren van de krachtige werking van het middel. Het bekendste voorbeeld komt zonder enige twijfel uit de inaugurele rede van de Amerikaanse president: “Ask not what your country can do for you — ask what you can do for your country.” (filmpje).

Het is misschien wel het mooiste, maar om te maken waarschijnlijk ook één van de moeilijkste klassieke stijlfiguren. De impact is enorm: vaak herinneren toehoorders de uitspraak nog weken, zo niet jaren. En belangrijker nog: ze vertellen hem door aan anderen! Gebruik de antimetabool voor maximale impact aan het eind van een toespraak of redenering. Als u uw verhaal kunt samenvatten met het retorisch middel, dan onthoudt iedereen de kern van uw boodschap. Lees verder »